urnurse.net
  การตรวจรักษาโรคเบื้องต้น
 

อาการระบบทางเดินหายใจ

:: อาการ

มีอาการหายใจหอบลึกหายใจเร็ว หายใจขัดหรือลำบาก ร่วมกับอาการข้อใดข้อหนึ่ง ต่อไปนี้

  • ปอดเคาะทึบหรือฟังปอด มีเสียงหายใจค่อย
  • มีไข้้ / ไข้หนาวสั่น
  • เจ็บหน้าอก
  • บวม
  • ซีด
  • ท้องเดินรุนแรง
  • มีประวัติเป็นเบาหวาน

 

:: การรักษา

ส่งต่อทันที โดยให้การรักษาเบื้องต้น ดังนี้

  • วัดสัญญาณชีพ
  • ดูแลภาวะฉุกเฉิน (ABCs)
  • เจาะเลือดปลายนิ้ว ดูน้ำตาลในเลือด ในกรณีประวัติเป็นเบาหวาน
  • พิจารณาให้สารน้ำทางหลอดเลือดดำ ตามความจำเป็น
  • ถ้าน้ำตาลในเลือดสูงพิจารณาให้ NSS หรือ N/2
  • ถ้ามีเสียงวี้ด (wheezing) ให้ยาขยายหลอดลม

โรคหืด

  • หายใจหอบลึกหายใจเร็ว หายใจขัดหรือลำบาก
  • มีประวัติเป็นโรคหืด
  • ใช้้เครื่องฟัง ตรวจปอดมีเสียงวี้ด (wheezing)

 

  • ให้ยาขยายหลอดลมชนิดพ่น
  • ควรส่งต่อ ถ้าไม่ดีขึ้นหลังพ่นยา 2 ครั้ง ห่างกัน 15 นาที

อาจเป็นปอดบวม วัณโรค ถุงลมโป่งพอง หรือมะเร็ง

ถ้ามีอาการไอแห้งๆหรือไอมีเสมหะ ร่วมกับอาการข้อใดข้อหนึ่ง ต่อไปนี้

  • มีไข้เกิน 7 วัน
  • น้ำหนักลด
  • ไอเป็นเลือด
  • ฟังปอดมีเสียงกรอบแกรบ (crepitation) หรือเสียงวี้ด (wheezing) แต่ไม่เหนื่อยหอบมาก
  • ไอนานเกิน 3 สัปดาห์ หรือรู้สึกเหนื่อย หอบง่าย
  • วัดสัญญาณชีพ
  • ให้ยาตามอาการ
  • ส่งต่อภายใน 24 ชั่วโมง

ไข้หวัด

  • ตัวร้อน (อุณหภูมิปกติ) ร่วมกับน้ำมูกไหล อาจมีอาการไอร่วมด้วย

 


 

  • นอนพัก เช็ดตัว ดื่มน้ำมากๆ ห้ามอาบน้ำเย็น
  • ถ้าเบื่ออาหารให้ดื่มน้ำหวาน ข้าวต้ม
  • ให้ยาลดไข้ paracetamol
  • พิจารณาให้ยาเพื่อบรรเทาอาการตามความจำเป็น
  • คอยเช็ดตัว
  • ถ้ามีน้ำมูกใสปริมาณมาก
    • ในเด็กอายุต่ำกว่า 5 ปี ให้ใช้ลูกยางแดงเบอร์ 2 ดูดออก หรือคอยเช็ดออก
    • ในเด็กโตและผู้ใหญ่ให้กิน chlorpheniramine หรือ pseudoephredrine วันละ 2-3 ครั้ง เมื่อน้ำมูกแห้งแล้วควรหยุด
  • ถ้าไม่ต้องการกินยา แนะนำให้ใช้น้ำมันยุคาลิปตัสสูดดม หรือใช้หอมแดง ปอกเปลือกทุบแล้วต้มในน้ำร้อน ผสมน้ำอาบ หรือใช้สดโดยทุบแล้วไว้ใต้หมอน หรือบริเวณใกล้เคียง ช่วยลดอาการคัดจมูกน้ำมูกไหล
  • ถ้าไอมากให้ดื่มน้ำอุ่น จิบน้ำผึ้ง ผสมมะนาว หรือให้ยาแก้ไอ

หวัดจากเชื้อแบคทีเรีย

  • มีน้ำมูกข้นเหลือง หรือเขียวเกิน 24 ชั่วโมง

 

  • ให้ยาปฏิชีวนะ (amoxcyillin หรือ erythromycin) 3 วัน
  • ถ้าดีขึ้นกินต่ออีก 5-7 วัน
  • ควรส่งต่อ ถ้าไม่ดีขึ้น หรือเป็นๆหายๆบ่อย

ถ้าเป็นโรคหวัดจากภูมิแพ้

  • มีอาการจาม คันคอ คัดจมูก น้ำมูกใส

 

  • ให้ chlorphrniramine และ/หรือ ยาแก้ไอ
  • ควรแนะนำให้หลีกเลี่ยงสิ่งที่แพ้ และออกกำลังกายเป็นประจำ
  • ควรส่งต่อ ถ้าอาการไม่ดีขึ้นภายใน 1 สัปดาห์

ต่อมทอนซิลอักเสบ หลอดลมอักเสบ

  • ถ้ามีไข้ทุกวันเกิน 4 วัน
  • ทอนซิลบวมแดง หรือ เป็นจุดหนอง
  • น้ำมูกข้น เหลืองหรือเขียวเกิน 24 ชั่วโมง หรือไอมีเสมหะข้นเหลือง หรือเขียว

 

  • ควรใช้ยาปฏิชีวนะ (amoxicillin หรือ crythromycin) 3 วัน ถ้าดีขึ้นกินต่ออีก 5-7 วัน (ถ้าเป็นทอนซิลอักเสบควรให้นาน 10 วัน)
  • ควรส่งต่อถ้าไม่ดีขึ้น

หลอดลมอักเสบจากเชื้อแบคทีเรีย

  • ไอมีเสมหะเหลืองหรือเขียว

 

  • แนะนำพักผ่อน ดื่มน้ำอุ่นมากๆ งดสูบบุหรี่ เหล้าน้ำแข็ง น้ำเย็น ของทอด ของมัน
  • ให้ยาลดไข้ (paracetamol) ถ้ามีไข้
  • ให้ยาขับเสมหะ แก้ไขตามความจำเป็น
  • ให้ยาปฏิชีวนะ (amoxicillin หรือ cotrimoxazole) หรือ erythromycin) 3 วัน ถ้าดีขึ้นกินต่ออีก 5-7 วัน
  • ควรส่งต่อถ้าไม่ดีขึ้น

กลุ่มอาการระบายลมหายใจเกิน

  • หายใจหอบลึก
  • มือจีบเกร็งทั้งสองข้าง
  • มีอาการหลังทีเรื่องขัดใจ

 

  • หายใจในกรวยกระดาษ หรือถุงพลาสติก
  • แนะนำให้หายใจเข้าออกช้า
  • ไม่ควรให้ออกซิเจน
  • สอบถาม-แนะนำญาติผู้ป่วย
  • ควรส่งต่อ ถ้าไม่ดีขึ้นใน 30 นาที
Hit Counter